ãi suất điều hành của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vừa tăng thêm 0ănglãisuấtDoanhnghiệptưnhângồngmìnhchốngbãhướng dẫn giao tiếp hiệu quả，25 điểm phần trăm， đánh dấu lần nâng thứ 11 trong chu kỳ thắt chặt kéo dài hơn một năm qua. Ngay lập tức。các ngân hàng thương mại trong nước đồng loạt điều chỉnh biểu lãi suất huy động và cho vay. Với doanh nghiệp tư nhân， mỗi đợt Fed tăng lãi suất không còn là câu chuyện vĩ mô xa xôi mà là áp lực trực tiếp lên chi phí vốn， dòng tiền và kế hoạch kinh doanh.Chị Nguyễn Thị Hồng， giám đốc một công ty may mặc xuất khẩu tại Bình Dương， cho biết lãi suất vay vốn lưu động đã tăng từ 7，5%/năm lên gần 11%/năm chỉ trong vòng tám tháng. “Mỗi tháng。tiền lãi tăng thêm hơn 40 triệu đồng. Chúng tôi phải cắt giảm một phần đơn hàng nhỏ lẻ và tạm hoãn mua thêm máy móc” chị Hồng nói. Câu chuyện của chị không phải cá biệt. Khảo sát nhanh của một hiệp hội doanh nghiệp tại TP.HCM cho thấy 68% doanh nghiệp tư nhân quy mô vừa và nhỏ phải điều chỉnh kế hoạch đầu tư sau mỗi lần Fed tăng lãi suất.Điều đáng nói là tác động không đồng đều. Các doanh nghiệp có tỷ lệ vay nợ cao， đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản。xây dựng và thương mại， chịu sức ép lớn nhất. Ngược lại， những công ty ít phụ thuộc vào vốn vay hoặc có nguồn thu ngoại tệ mạnh lại linh hoạt hơn. Tuy nhiên， mặt bằng lãi suất cao kéo dài khiến ngay cả các doanh nghiệp khỏe mạnh cũng phải dè chừng khi mở rộng sản xuất. Fed tăng lãi suất doanh nghiệp tư nhân không chỉ đối mặt với bài toán chi phí mà còn là thách thức về khả năng cạnh tranh khi đồng nội tệ chịu áp lực mất giá.

Thực tế， nhiều doanh nghiệp đã chuyển hướng sang các kênh huy động vốn khác như phát hành trái phiếu doanh nghiệp hoặc tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược. Nhưng những giải pháp này không dễ dàng với doanh nghiệp nhỏ. Một chủ doanh nghiệp cơ khí tại Đồng Nai chia sẻ: “Vay ngân hàng còn có tài sản thế chấp， chứ phát hành trái phiếu thì nhà đầu tư nhìn vào báo cáo tài chính， uy tín. Chúng tôi chưa đủ tầm” Thay vào đó。ông phải thu hẹp quy mô， giữ chân lao động lành nghề bằng mức lương thấp hơn và chờ đợi tín hiệu hạ nhiệt từ Fed.Nhìn từ góc độ chính sách。

việc Fed tăng lãi suất doanh nghiệp tư nhân đang tạo ra một vòng xoáy khó đảo ngược. Ngân hàng Nhà nước có thể can thiệp bằng cách giữ ổn định lãi suất cho vay ưu đãi hoặc mở rộng gói tín dụng hỗ trợ. Nhưng nguồn lực có hạn， và không phải doanh nghiệp nào cũng tiếp cận được. Điều tôi quan sát được là các doanh nghiệp tư nhân đang tự thích nghi theo cách riêng: cắt giảm chi phí không cần thiết， đàm phán lại hợp đồng với nhà cung cấp， thậm chí chuyển sang sản xuất các mặt hàng ít vốn hơn. Sự chịu đựng bền bỉ ấy đáng ghi nhận， nhưng nếu lãi suất còn neo cao， nhiều doanh nghiệp sẽ kiệt sức trước khi kinh tế toàn cầu hạ nhiệt.