hị trường lao động Việt Nam đang chứng kiến làn sóng dịch chuyển mạnh mẽ khi các doanh nghiệp nhập khẩu ráo riết tìm kiếm nhân sự có kinh nghiệm làm việc với đối tác nước ngoài. Anh Nguyễn Văn HùngệpnhậpkhẩutuyểndụngdoanhnghiệpCuộcđuanhânsựchấtlượcá hấp ngon gần đây, giám đốc một công ty nhập khẩu thiết bị y tế tại TP.HCM, cho biết trong sáu tháng qua, công ty anh đã phỏng vấn hơn 200 ứng viên nhưng chỉ chọn được 12 người. “Chúng tôi cần người hiểu luật thương mại quốc tế。thành thạo ngoại ngữ và xử lý được các tình huống phát sinh với nhà cung cấp nước ngoài. Số lượng ứng viên đáp ứng đủ tiêu chí rất ít”, anh Hùng nói. Thực tế này không chỉ diễn ra ở một vài doanh nghiệp nhỏ lẻ mà đã trở thành xu hướng chung khi Việt Nam ngày càng hội nhập sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Điều đáng nói là các doanh nghiệp nhập khẩu không chỉ tuyển dụng nhân viên cho chính mình mà còn tìm đến dịch vụ của những doanh nghiệp cung cấp giải pháp nhân sự chuyên biệt. Chị Trần Thị Mai, trưởng phòng nhân sự một công ty logistics có trụ sở tại Hà Nội, chia sẻ: “Chúng tôi ký hợp đồng với ba đơn vị tuyển dụng khác nhau để tìm ứng viên cho vị trí chuyên viên thu mua quốc tế. Mỗi tháng, họ gửi đến hàng chục hồ sơ。nhưng tỷ lệ phù hợp chỉ khoảng 10%” Sự khan hiếm nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực nhập khẩu đã đẩy chi phí tuyển dụng lên cao. Một số doanh nghiệp sẵn sàng trả mức thù lao cho dịch vụ tuyển dụng lên tới 30-40% lương năm đầu tiên của ứng viên, cao hơn nhiều so với mức 15-20% thông thường.Lý giải nguyên nhân。ông Phạm Quốc Bảo, chuyên gia tư vấn chuỗi cung ứng tại một công ty kiểm toán quốc tế, cho rằng đào tạo đại học trong nước chưa theo kịp yêu cầu thực tế. “Sinh viên ra trường nắm rất chắc lý thuyết về incoterms hay thanh toán quốc tế, nhưng khi bước vào công việc, họ lúng túng với các tình huống như hàng bị giữ tại cảng, chứng từ sai sót hay tranh chấp với hãng tàu. Doanh nghiệp nhập khẩu cần người có thể ra quyết định trong vài giờ, không phải vài ngày”, ông Bảo phân tích. Thêm vào đó, nhiều doanh nghiệp nhập khẩu vừa và nhỏ không có bộ phận đào tạo bài bản, nên họ ưu tiên tuyển người đã có kinh nghiệm thực chiến thay vì nhận sinh viên mới ra trường rồi đào tạo lại từ đầu.Một nghịch lý khác là trong khi các doanh nghiệp nhập khẩu khát nhân tài, nhiều ứng viên lại từ chối cơ hội vì áp lực công việc quá lớn. Chị Lê Thu Hà, cựu nhân viên thu mua tại một công ty nhập khẩu nông sản, kể lại: “Tôi làm được hai năm thì nghỉ. Công việc đòi hỏi phải thức khuya gọi điện cho đối tác ở Mỹ, sáng sớm lại họp với nhà cung cấp châu Á. Lương cao nhưng sức khỏe và thời gian cho gia đình gần như không có” Câu chuyện của chị Hà phản ánh một thực tế: doanh nghiệp nhập khẩu tuyển dụng doanh nghiệp cung cấp dịch vụ nhân sự。nhưng chính bản thân họ cũng cần thay đổi cách quản lý và giữ chân người tài. Nếu không, vòng xoáy tuyển dụng – nghỉ việc – tuyển dụng lại sẽ tiếp tục tiêu tốn nguồn lực.Nhìn vào thị trường hiện tại, tôi cho rằng các doanh nghiệp nhập khẩu cần chấp nhận một thực tế: không thể tìm được ứng viên hoàn hảo ngay lập tức. Thay vì đặt ra tiêu chí quá cao, họ nên xây dựng lộ trình đào tạo nội bộ và hợp tác dài hạn với các đơn vị tuyển dụng để hiểu rõ hơn về nguồn cung nhân lực. Một số doanh nghiệp đã bắt đầu làm điều này bằng cách mời chuyên gia nước ngoài về huấn luyện。hoặc cử nhân viên tham gia các khóa học ngắn hạn về quản lý chuỗi cung ứng. Cách tiếp cận đó tuy tốn kém trước mắt nhưng bền vững hơn là liên tục thay người. Cuộc đua nhân sự trong lĩnh vực nhập khẩu sẽ còn gay gắt, và doanh nghiệp nào chủ động xây dựng đội ngũ từ sớm sẽ có lợi thế lớn.