ại cảng Cát LáiệpxuấtkhẩuđôlaMỹchậtvậtgiữđơnhànggiữasóngtỷgiámua xe ô tô， những container hàng dệt may đang chờ lên tàu đi Los Angeles. Chị Nguyễn Thị Hương， giám đốc một doanh nghiệp xuất khẩu đô la Mỹ tại Bình Dương。cho biết đơn hàng quý hai giảm 18% so với cùng kỳ. Nguyên nhân không chỉ từ nhu cầu yếu ở Mỹ mà còn do biên độ tỷ giá USD/VND bị thu hẹp. Doanh nghiệp xuất khẩu đô la Mỹ đang phải tính lại từng hợp đồng， bởi mỗi cent tăng của đồng bạc xanh có thể xóa sạch lợi nhuận mỏng 3-5%.Khảo sát nhanh của Hiệp hội Lương thực Việt Nam cho thấy 42% doanh nghiệp xuất khẩu đô la Mỹ trong ngành gạo。thủy sản， gỗ đã ký hợp đồng kỳ hạn với ngân hàng để khóa tỷ giá. Anh Trần Văn Long， kế toán trưởng một công ty thủy sản ở Cần Thơ， nói thẳng: “Chúng tôi không dám giữ USD qua đêm. Bán xong là chuyển ngay sang tiền đồng， dù lãi suất tiền gửi VND thấp hơn”. Cách làm này giúp anh tránh cú sốc khi Ngân hàng Nhà nước điều chỉnh tỷ giá trung tâm， nhưng cũng khiến doanh nghiệp mất đi khoản chênh lệch tỷ giá tiềm năng nếu USD tiếp tục tăng.Điều đáng nói là không phải doanh nghiệp xuất khẩu đô la mỹ nào cũng linh hoạt. Một số công ty nhỏ ở Đồng Nai vẫn giữ thói quen găm ngoại tệ trong tài khoản， chờ giá lên. Đến khi USD giảm 1。2% trong tháng 4， họ lỗ ngay trên phần vốn lưu động. Tôi có dịp uống cà phê với giám đốc một xưởng gỗ ở Tân Uyên， anh thú nhận: “Biết là rủi ro， nhưng thấy tỷ giá nhích từng ngày， tâm lý ham cũng khó cưỡng”. Chính tâm lý này khiến nhiều doanh nghiệp xuất khẩu đô la mỹ rơi vào vòng xoáy đoán đỉnh – bán đáy， trong khi chi phí vận tải và nguyên liệu đầu vào vẫn tăng đều.Giải pháp nào đang được các doanh nghiệp xuất khẩu đô la mỹ áp dụng?Thay vì chỉ dựa vào tỷ giá， họ chuyển sang đàm phán điều khoản chia sẻ rủi ro với đối tác Mỹ. Một số chấp nhận giảm giá 2% để đổi lấy cam kết thanh toán trong 30 ngày thay vì 60 ngày. Số khác tìm đến các quỹ phòng ngừa rủi ro tỷ giá của ngân hàng thương mại， dù chi phí cao hơn 0，3-0，5% giá trị hợp đồng. Cá nhân tôi thấy đây là bước tiến đáng ghi nhận: doanh nghiệp không còn ngồi chờ Nhà nước cố định tỷ giá， mà chủ động quản trị dòng tiền. Tuy nhiên， với những đơn hàng giá trị nhỏ dưới 50.000 USD。

chi phí phòng ngừa vẫn là gánh nặng.Nhìn vào số liệu sơ bộ 5 tháng đầu năm。kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ đạt 44，5 tỷ USD， tăng 7，2% so với cùng kỳ. Con số này che giấu thực tế phũ phàng: lợi nhuận ròng của nhiều doanh nghiệp xuất khẩu đô la mỹ giảm 1-2 điểm phần trăm. Chị Hương ở Bình Dương nói thêm: “Nếu tỷ giá cứ đi ngang mà lãi suất vay USD lên 5，5%/năm， chúng tôi buộc phải chuyển một phần sản xuất sang thị trường châu Âu”. Câu chuyện tại cảng Cát Lái không phải ngoại lệ. Nó phản ánh cuộc vật lộn thầm lặng của doanh nghiệp xuất khẩu đô la mỹ， nơi mỗi quyết định mua bán ngoại tệ đều có thể định đoạt sự sống còn của cả nhà máy.