Một lô vaccine trị giá gần 2 tỷ đồng buộc phải tiêu hủy tại kho của một công ty dược ở Bình Dương hồi tháng 3 vừa qua. Nguyên nhân không phảiạtầnggiaothôngkémcảnbướcdoanhnghiệpdượcphẩmViệchia sẻ về bảo vệ dữ liệu cá nhân do lỗi sản xuất， mà bởi xe tải vận chuyển gặp ách tắc tại nút giao thông đang thi công dở dang trên Quốc lộ 13. Nhiệt độ trong thùng xe vượt ngưỡng cho phép sau 6 giờ kẹt cứng. Sự cố này không đơn lẻ. Nhiều doanh nghiệp dược phẩm phía Nam đang phải đối mặt với bài toán hạ tầng giao thông xuống cấp， ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi cung ứng thuốc và vật tư y tế.Điểm nghẽn không chỉ nằm ở các tuyến quốc lộ. Các khu công nghiệp dược phẩm tập trung tại Đồng Nai， Long An hay TP.HCM thường xuyên chịu cảnh đường nội bộ chật hẹp， xe container không vào được tận kho. Một giám đốc logistics của Công ty CP Dược phẩm Imexpharm chia sẻ: “Mỗi chuyến hàng từ nhà máy đến cảng Cát Lái mất thêm 2-3 giờ so với cách đây 5 năm. Chi phí vận chuyển đội lên 15-20%， nhưng giá thuốc không thể tăng tương ứng vì áp lực đấu thầu” Thực tế， nhiều doanh nghiệp dược phẩm phải thuê kho ngoại quan gần cảng để tránh rủi ro。nhưng chi phí lưu kho lại đè nặng.Hạ tầng giao thông xuống cấp còn ảnh hưởng đến nguồn cung nguyên liệu. Hơn 80% dược liệu và tá dược tại Việt Nam nhập khẩu qua đường biển. Cảng Cát Lái và Cái Mép – Thị Vải thường xuyên ùn tắc， tàu chờ cập bến cả ngày. Một lô hàng Paracetamol từ Ấn Độ về đến nhà máy ở KCN VSIP Bắc Ninh mất 45 ngày thay vì 30 ngày như cam kết. Chậm trễ này khiến kế hoạch sản xuất bị đảo lộn， có thời điểm thiếu thuốc cục bộ tại một số bệnh viện. Theo Hiệp hội Doanh nghiệp Dược Việt Nam， khoảng 30% doanh nghiệp thành viên từng bị gián đoạn sản xuất do vận chuyển nguyên liệu không kịp tiến độ.Không phải mọi doanh nghiệp dược phẩm đều ngồi chờ hạ tầng cải thiện. Một số chọn giải pháp tự thích ứng. Công ty TNHH Liên doanh Hasan – Dermapharm chuyển sang vận tải đường sắt cho các lô hàng đi miền Trung， dù chi phí cao hơn 10% nhưng thời gian ổn định hơn. Một doanh nghiệp khác tại KCN Long Hậu (Long An) đầu tư hệ thống kho thông minh với xe tự hành， giảm phụ thuộc vào giao thông bên ngoài. Tuy nhiên， những giải pháp này chỉ phù hợp với doanh nghiệp lớn. Các công ty dược quy mô vừa và nhỏ vẫn loay hoay vì không đủ vốn nâng cấp hạ tầng riêng.

Nhìn từ góc độ quy hoạch。nhiều dự án giao thông trọng điểm phía Nam như Vành đai 3， cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu đang thi công dang dở. Khi hoàn thành， chúng có thể giảm tải cho các tuyến hiện hữu. Nhưng trong 2-3 năm tới， doanh nghiệp dược phẩm vẫn phải chịu cảnh “đường chưa xong， hàng đã đến”. Điều đáng nói là các khu công nghiệp dược phẩm mới như KCN Dược phẩm Công nghệ cao Long An vẫn chưa có kết nối giao thông đủ mạnh. Đây là rào cản thực tế cho mục tiêu phát triển ngành dược thành ngành công nghiệp mũi nhọn. Hạ tầng giao thông không chỉ là câu chuyện của riêng doanh nghiệp dược phẩm， mà là điều kiện sống còn để thuốc đến tay người bệnh đúng lúc， đúng chất lượng.