Chị Nguyễn Thị HoaãisuấtvaydoanhnghiệpthịtrườnghiệnnayNỗilochưadứchia sẻ về mua xe ô tô， giám đốc một doanh nghiệp sản xuất bao bì tại Bình Dương， vừa ký hợp đồng vay vốn 5 tỷ đồng với lãi suất 11，5%/năm. Chị bảo rằng mức này đã giảm so với đầu năm nhưng vẫn còn quá cao so với khả năng sinh lời của đơn hàng xuất khẩu. "Làm ra 100 đồng， trả lãi ngân hàng đã 15 đồng。chưa kể chi phí nguyên liệu tăng"， chị Hoa nói. Câu chuyện của chị không phải cá biệt. Lãi suất vay doanh nghiệp thị trường hiện nay vẫn là rào cản lớn với nhiều nhà sản xuất， dù mặt bằng lãi suất đã hạ nhiệt so với giai đoạn căng thẳng năm ngoái.Khảo sát tại một số ngân hàng thương mại cổ phần lớn cho thấy lãi suất cho vay ngắn hạn bằng đồng Việt Nam hiện phổ biến từ 8，5% đến 11%/năm đối với khách hàng doanh nghiệp có tài sản đảm bảo. Với vay trung và dài hạn， con số thường cao hơn 1-2%. Anh Trần Văn Đức， chủ một doanh nghiệp vận tải ở Hải Phòng， vừa đáo hạn khoản vay 3 tỷ đồng và tái ký với lãi suất 10，8%/năm. "Tôi hỏi ba ngân hàng。chỗ thấp nhất là 10，2% nhưng yêu cầu thêm tài sản thế chấp. Cuối cùng đành chấp nhận mức cũ"， anh Đức kể. Sự chênh lệch giữa các ngân hàng và giữa các nhóm khách hàng ngày càng rõ. Doanh nghiệp nhỏ và vừa thường phải trả lãi suất cao hơn 1，5-2，5% so với doanh nghiệp lớn， thậm chí có trường hợp bị áp mức 12-13%/năm nếu hồ sơ tài chính yếu.Lãi suất vay doanh nghiệp thị trường hiện nay chịu tác động từ nhiều phía. Thanh khoản hệ thống ngân hàng dồi dào nhưng ngân hàng vẫn thận trọng với cho vay sản xuất vì nợ xấu có xu hướng tăng. Một cán bộ tín dụng tại TP.HCM chia sẻ: "Chúng tôi phải cân đối giữa chỉ tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro. Doanh nghiệp nào có dòng tiền ổn định。lịch sử trả nợ tốt thì lãi suất thấp hơn hẳn". Chị Hoa cho biết thêm， dù đã cố gắng cải thiện báo cáo tài chính， ngân hàng vẫn yêu cầu mua bảo hiểm khoản vay， phí này cộng vào chi phí thực tế khiến lãi suất hiệu dụng lên gần 12，5%/năm. Những khoản phí ẩn như vậy khiến nhiều doanh nghiệp cảm thấy lãi suất danh nghĩa chưa phản ánh đúng gánh nặng thực tế.Nhìn sang nhóm doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài， mức lãi suất vay thường thấp hơn 1-2% nhờ xếp hạng tín nhiệm tốt và khả năng tiếp cận nguồn vốn ngoại tệ. Anh Đức thừa nhận: "Doanh nghiệp nội địa nhỏ như chúng tôi khó cạnh tranh về chi phí vốn. Nhiều lúc muốn mở rộng đội xe mà tính mãi không dám vay". Thực tế này phản ánh một nghịch lý: lãi suất huy động giảm nhưng lãi suất cho vay doanh nghiệp không giảm tương ứng. Ngân hàng lý giải rằng chi phí vốn và rủi ro tín dụng vẫn cao， nhất là khi tỷ lệ nợ xấu nội bảng toàn hệ thống duy trì trên 3%. Trong khi đó。nhiều doanh nghiệp phải xoay sang vay tiêu dùng cá nhân với lãi suất 15-20%/năm để bù đắp thiếu hụt vốn lưu động， một giải pháp đắt đỏ và tiềm ẩn rủi ro.

Dự báo trong những tháng tới， lãi suất vay doanh nghiệp thị trường hiện nay có thể tiếp tục đi ngang hoặc chỉ giảm nhẹ 0，3-0。5% ở một số ngân hàng thương mại cổ phần. Chị Hoa nói rằng chị không mong lãi suất giảm sốc， chỉ cần ổn định để doanh nghiệp lên kế hoạch sản xuất. "Chúng tôi cần sự minh bạch về phí và điều kiện vay hơn là những lời hứa giảm lãi suất"， chị nhấn mạnh. Câu chuyện của chị Hoa， anh Đức và nhiều doanh nghiệp khác cho thấy lãi suất vay doanh nghiệp thị trường hiện nay vẫn là biến số khó đoán， đòi hỏi cả ngân hàng và doanh nghiệp phải ngồi lại để tìm tiếng nói chung， thay vì mỗi bên chịu đựng theo cách của mình.