Ngân hàng TMCP Sài Gòn vừa thông báo giảm hạn mức tín dụng cho vay đối với nhóm khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa xuống còn 70% so với hợp đồng ban đầu. Động thái này khiến hàng trăm chủ doanh nghiệp tại TP.HCM trở tay không kịp. Anh Nguyễn Văn HùngếthạnmứctíndụngDoanhnghiệpnhỏvàvừaloayhoaytìmvốkhổ qua tại nhà, chủ xưởng gỗ ở quận 12, cho biết hợp đồng vay 3 tỷ đồng đã ký từ tháng 3, nhưng đến tháng 6 ngân hàng chỉ giải ngân 2。1 tỷ. Phần còn lại phải chờ đánh giá lại tài sản thế chấp. “Tôi đã nhập gỗ nguyên liệu, trả tiền công thợ. Giờ thiếu vốn lưu động, đơn hàng xuất khẩu tháng 7 có nguy cơ đổ bể” anh Hùng nói.Hạn mức tín dụng – cái van điều tiết dòng vốn – đang bị vặn chặt ở nhiều nhà băng. Không chỉ riêng Sài Gòn, các ngân hàng thương mại cổ phần khác như Á Châu, Kỹ Thương cũng áp dụng chính sách tương tự từ đầu quý II. Lý do được đưa ra là kiểm soát rủi ro nợ xấu gia tăng. Nhưng nhìn vào con số thực tế, tỷ lệ nợ xấu của nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa tại nhiều ngân hàng chỉ tăng nhẹ, từ 1,8% lên 2,1%. Trong khi đó。hạn mức tín dụng bị cắt giảm tới 30-40% ở một số chi nhánh. Sự chênh lệch này đặt câu hỏi: ngân hàng đang thận trọng quá mức hay doanh nghiệp nhỏ và vừa đang bị phân biệt đối xử?Thực tế, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm hơn 96% tổng số doanh nghiệp tại Việt Nam, đóng góp 45% GDP. Nhưng họ chỉ tiếp cận được khoảng 30% tổng dư nợ tín dụng toàn hệ thống. Khi hạn mức tín dụng bị thu hẹp, nhóm này chịu tổn thương nặng nhất. Chị Trần Thị Mai, giám đốc công ty may mặc ở Bình Dương, kể: “Ngân hàng yêu cầu bổ sung giấy tờ chứng minh dòng tiền。

nhưng đơn hàng của tôi thanh toán sau 60 ngày. Tôi không có đủ hóa đơn đầu ra để đáp ứng. Thế là hạn mức bị cắt từ 5 tỷ xuống 2 tỷ” Chị Mai phải vay nóng bên ngoài với lãi suất 2,5%/tháng, gấp ba lần lãi ngân hàng.Một số chuyên gia tài chính cho rằng việc siết hạn mức tín dụng là cần thiết trong bối cảnh lạm phát và tỷ giá biến động. Nhưng cách làm đồng loạt, thiếu phân loại ngành nghề lại gây hệ quả ngược. Doanh nghiệp nhỏ và vừa trong lĩnh vực sản xuất, xuất khẩu – những ngành tạo ngoại tệ – lại bị siết chặt hơn cả bất động sản. Tôi có dịp trao đổi với một cán bộ tín dụng tại ngân hàng cổ phần lớn. Người này thừa nhận: “Chúng tôi được giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng thấp, nên ưu tiên khách hàng lớn, tài sản đảm bảo rõ ràng. Doanh nghiệp nhỏ và vừa khó kiểm soát dòng tiền。

rủi ro cao hơn”Giải pháp không nằm ở việc nới lỏng ồ ạt, mà cần cơ chế đánh giá hạn mức tín dụng linh hoạt theo ngành và chu kỳ sản xuất. Ví dụ, doanh nghiệp có đơn hàng xuất khẩu đã ký kết nên được xem xét hạn mức dựa trên hợp đồng, thay vì chỉ dựa vào báo cáo tài chính quý trước. Một số ngân hàng như VPBank。ACB đã thí điểm sản phẩm “hạn mức tín dụng theo đơn hàng” cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Kết quả bước đầu khả quan: tỷ lệ giải ngân đạt 85%, nợ xấu dưới 1%. Điều đó cho thấy vấn đề không phải doanh nghiệp nhỏ và vừa yếu kém, mà là công cụ đo lường rủi ro chưa phù hợp. Nếu ngân hàng chịu thay đổi cách tiếp cận, dòng vốn vẫn có thể chảy đúng chỗ.