Hơn 30 tấn cà phê nhân xanh vừa được Công ty TNHH Nông sản Phúc Sinh đưa lên container tại cảng Cát LáiệpnôngnghiệpmởrộngthịtrườngNhữngbướcđithựctếtừcàphêvàtráicâbánh cuốn đang viral， chuẩn bị sang Nhật Bản. Lô hàng này không phải đơn hàng lớn nhất nhưng lại đánh dấu lần đầu tiên doanh nghiệp này chen chân được vào chuỗi cung ứng của một tập đoàn bán lẻ Nhật Bản sau gần hai năm đàm phán. “Chúng tôi phải thay đổi quy trình sơ chế。đầu tư thêm máy phân loại theo màu và gửi mẫu thử liên tục. Khó nhất là khâu kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật， mỗi lô hàng phải có chứng nhận từ phòng lab độc lập” anh Trần Văn Hiếu， giám đốc sản xuất， nói khi đang kiểm tra trực tiếp trên dây chuyền.Không riêng Phúc Sinh， nhiều doanh nghiệp nông nghiệp trong nước đang tìm cách mở rộng thị trường bằng những hướng đi cụ thể thay vì chỉ trông chờ vào thị trường truyền thống. Công ty CP Xuất nhập khẩu Nông sản Đồng Tháp chọn cách xây dựng vùng nguyên liệu riêng cho xoài cát Chu， ký hợp đồng bao tiêu với 120 hộ nông dân， sau đó đàm phán trực tiếp với nhà nhập khẩu Hàn Quốc để bỏ qua khâu trung gian. Giám đốc công ty， chị Nguyễn Thị Kim Loan， kể: “Lần đầu gửi hàng sang Hàn， chúng tôi bị trả lại vì vỏ trái bị trầy xước. Sau đó phải đầu tư hệ thống đóng gói tự động。học cách xếp khay sao cho quả không chạm nhau. Giờ mỗi tháng xuất được 4-5 container， giá bán cao hơn bán cho thương lái trong nước khoảng 25%”Việc mở rộng thị trường của doanh nghiệp nông nghiệp không chỉ là câu chuyện của những ông lớn. Một hợp tác xã ở Sơn La mới đây đã ký được hợp đồng cung cấp 2 tấn chanh leo mỗi tuần cho một chuỗi siêu thị tại UAE， thông qua nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới. Anh Lò Văn Thắng， thành viên ban quản trị hợp tác xã， chia sẻ: “Chúng tôi mất gần 6 tháng để hoàn thiện hồ sơ。tập huấn cho bà con về thu hoạch đúng độ chín. Ban đầu tưởng không qua được vòng kiểm tra của họ， nhưng rồi cũng ổn. Giờ cả xã có thêm việc làm， thu nhập ổn định hơn trước”Dù vậy， chặng đường doanh nghiệp nông nghiệp mở rộng thị trường vẫn đầy chông gai. Chi phí logistics tăng， yêu cầu về truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe， và sự cạnh tranh từ Thái Lan， Ấn Độ khiến nhiều lô hàng khó giữ được giá. Ông Đặng Phúc Nguyên， chuyên gia thương mại nông sản， nhận định thẳng thắn: “Doanh nghiệp Việt thường mạnh về sản xuất nhưng yếu về kỹ năng đàm phán và xây dựng thương hiệu. Muốn mở rộng thị trường bền vững。phải đầu tư vào chế biến sâu， đa dạng hóa sản phẩm， chứ không thể mãi bán nguyên liệu thô”

Thực tế tại một số doanh nghiệp cho thấy hướng đi mới đang hình thành. Công ty TNHH Chế biến Nông sản Vĩnh Long đã đầu tư dây chuyền sấy lạnh。biến trái cây tươi thành snack giòn， kéo dài thời gian bảo quản lên 12 tháng và dễ dàng đưa vào các kênh bán lẻ hiện đại ở châu Âu. Giám đốc kỹ thuật， anh Phạm Minh Tuấn， nói: “Trước đây chúng tôi chỉ bán thanh long tươi， giá bấp bênh. Giờ có thêm dòng sản phẩm sấy， doanh thu tăng 40%， lại không lo ùn ứ khi vào chính vụ” Cách làm này đang được nhiều doanh nghiệp nông nghiệp khác học hỏi， bởi nó giải quyết trực tiếp bài toán thị trường đầu ra.