Hơn 200 công nhân tại một xưởng chế biến thủy sản ở quận Bình TânệpthựcphẩmchậtvậtvớibảohiểmytếChuyệnchưakểtừmộtxưởngchếbiếcá thu hôm nay， TP.HCM vừa nhận thông báo tạm hoãn đóng bảo hiểm y tế doanh nghiệp trong hai tháng. Lý do đưa ra là dòng tiền eo hẹp sau khi đơn hàng xuất khẩu giảm 40% so với cùng kỳ. Chị Nguyễn Thị Hoa， tổ trưởng tổ đóng gói。kể: “Mọi năm công ty vẫn đóng đủ， nhưng năm nay khó khăn quá. Ai cũng lo nếu ốm đau giữa lúc này thì lấy gì mà chi trả” Câu chuyện không của riêng xưởng này. Nhiều doanh nghiệp thực phẩm đang đứng trước bài toán cân não giữa duy trì bảo hiểm y tế cho người lao động và cắt giảm chi phí để tồn tại.Bảo hiểm y tế doanh nghiệp vốn được xem là tấm khiên cho cả người sử dụng lao động lẫn công nhân. Với ngành thực phẩm， nơi tai nạn lao động， bệnh nghề nghiệp và các bệnh lây qua thực phẩm luôn rình rập。việc đóng bảo hiểm đầy đủ càng quan trọng. Thế nhưng， chi phí bảo hiểm y tế bắt buộc hiện chiếm khoảng 3% quỹ lương， cộng thêm 1% bảo hiểm thất nghiệp và 0，5% kinh phí công đoàn. Với doanh nghiệp thực phẩm có hàng trăm lao động， mỗi tháng có thể đội thêm hàng trăm triệu đồng. Ông Trần Văn Đức， giám đốc một công ty chế biến gia vị tại Long An， than thở: “Doanh thu giảm nhưng chi phí bảo hiểm không giảm. Chúng tôi phải xoay đủ cách， thậm chí vay ngân hàng để đóng đúng hạn， vì nợ bảo hiểm y tế sẽ bị phạt và ảnh hưởng đến uy tín với đối tác”Thực tế。không ít doanh nghiệp thực phẩm chọn giải pháp đóng bảo hiểm y tế ở mức tối thiểu theo quy định， thay vì mức lương thực tế. Cách làm này giúp giảm gánh nặng trước mắt， nhưng lại đẩy người lao động vào thế thiệt thòi khi đi khám chữa bệnh， vì mức hưởng phụ thuộc vào mức đóng. Chị Lê Thị Mai， công nhân tại một nhà máy bánh kẹo ở Hưng Yên， phản ánh: “Lương công ty đóng bảo hiểm chỉ hơn 4 triệu， trong khi thu nhập thực của tôi gần 7 triệu. Lần trước mổ ruột thừa， tôi phải tự trả thêm gần 2 triệu đồng” Những trường hợp như chị Mai không hiếm. Nó cho thấy sự lệch pha giữa chính sách an sinh và khả năng chi trả của doanh nghiệp trong bối cảnh kinh tế khó khăn.Một điểm đáng lưu ý khác là tâm lý của chủ doanh nghiệp thực phẩm. Nhiều người cho rằng bảo hiểm y tế là khoản chi phí thuần túy， không tạo ra giá trị trực tiếp. Họ so sánh với việc tự mua bảo hiểm thương mại cho nhân viên， vừa linh hoạt vừa rẻ hơn. Nhưng luật không cho phép thay thế bảo hiểm y tế bắt buộc. Bà Phạm Thu Hằng， chủ một chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch tại Hà Nội。

chia sẻ: “Tôi từng nghĩ đến việc chỉ đóng bảo hiểm cho những người ký hợp đồng dài hạn. Nhưng rồi nhận ra nếu không may có tai nạn tập thể， không có bảo hiểm y tế， chủ phải đền ốm. Thế là tôi cắn răng duy trì” Quan điểm của bà Hằng phản ánh một thực tế: bảo hiểm y tế doanh nghiệp không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là cách phòng ngừa rủi ro tài chính dài hạn.Nhìn từ góc độ vĩ mô， số liệu của Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho thấy tỷ lệ nợ đọng bảo hiểm y tế ở khối doanh nghiệp thực phẩm tăng nhẹ trong hai năm gần đây. Điều này đặt ra câu hỏi về tính bền vững của hệ thống an sinh khi ngành thực phẩm – vốn được coi là thiết yếu – vẫn gặp khó. Có ý kiến đề xuất giảm tỷ lệ đóng bảo hiểm y tế cho doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ trong lĩnh vực này， hoặc cho phép trả chậm mà không phạt. Song song đó， bản thân doanh nghiệp cũng cần nhìn lại cách quản trị nhân sự: tận dụng bảo hiểm y tế như một yếu tố giữ chân lao động。thay vì chỉ là gánh nặng. Bởi suy cho cùng， một công nhân khỏe mạnh， yên tâm chữa bệnh sẽ làm việc hiệu quả hơn – lợi ích ấy không thể đo bằng tiền đóng bảo hiểm mỗi tháng.