Ông Nguyễn Văn HùngòngvốnngoạivàoBắcNinhNhàxưởngmọclênnhưngquỹđầutưvẫnchờthờhướng dẫn sử dụng mạng xã hội hiệu quả。một chủ doanh nghiệp cơ khí tại Khu công nghiệp Quế Võ， vừa ký hợp đồng thuê thêm 2.000 m2 nhà xưởng. Ông bảo: “Ba năm trước， đất ở đây còn trống nhiều. Giờ thì kín mít， giá thuê tăng gấp rưỡi” Câu chuyện của ông Hùng không phải cá biệt. Bắc Ninh đang là điểm nóng thu hút vốn FDI， nhưng ít ai để ý rằng phía sau những nhà máy mới là một cuộc chơi khác của các quỹ đầu tư tại Bắc Ninh – những người âm thầm gom đất， mua lại cổ phần doanh nghiệp nội địa và chờ sóng lớn.

Theo số liệu từ Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh， riêng 6 tháng đầu năm 2024， Bắc Ninh thu hút hơn 1，2 tỷ USD vốn đăng ký mới， đứng thứ ba cả nước sau TP.HCM và Hà Nội. Nhưng dòng tiền này chủ yếu đến từ các nhà sản xuất điện tử， linh kiện bán dẫn. Các quỹ đầu tư tài chính， quỹ đầu tư mạo hiểm lại kín tiếng hơn. Một giám đốc quỹ có trụ sở tại Hà Nội， người từng tham gia thương vụ mua lại 15% cổ phần một công ty bao bì tại Thuận Thành。nói với tôi: “Bắc Ninh không còn là vùng đất rẻ. Nhưng nếu so với Hà Nội hay Hải Phòng， biên lợi nhuận cho thuê nhà xưởng vẫn hấp dẫn hơn nhiều”Điều đáng chú ý là các quỹ đầu tư tại Bắc Ninh không chỉ nhắm vào bất động sản công nghiệp. Họ đang đẩy mạnh mua cổ phần các doanh nghiệp phụ trợ trong nước – những công ty nhỏ， ít người biết， nhưng nắm giữ chuỗi cung ứng cho Samsung， Canon hay Foxconn. Một chuyên gia tư vấn M&A tại Bắc Ninh kể: “Có quỹ còn cử người xuống tận xã。gặp chủ xưởng sản xuất ốc vít， thuyết phục họ bán 30% cổ phần. Giá không cao， nhưng điều kiện là độc quyền cung ứng” Cách làm này giúp quỹ kiểm soát đầu ra mà không cần bỏ vốn xây nhà máy mới. Rủi ro nằm ở chỗ nhiều doanh nghiệp nội địa có sổ sách không minh bạch， khiến quá trình thẩm định kéo dài.Tôi có dịp ghé thăm một dự án khu công nghiệp tại Yên Phong， nơi một quỹ đầu tư Singapore vừa rót 80 triệu USD để xây dựng nhà xưởng xây sẵn. Ông Trần Đức Anh。đại diện chủ đầu tư， chỉ tay về phía những khối nhà đang thi công: “Chúng tôi không bán đất. Chúng tôi cho thuê dài hạn， kèm dịch vụ vận hành. Khách hàng của chúng tôi là các công ty vệ tinh của Samsung” Mô hình này khác với cách làm truyền thống là bán đất lấy tiền. Quỹ đầu tư tại Bắc Ninh đang chuyển dần sang nắm giữ tài sản và thu phí dịch vụ， một xu hướng giống các quỹ REITs ở Nhật Bản hay Singapore. Nhưng theo ông Đức Anh， thủ tục pháp lý cho thuê lại đất vẫn còn vướng， nhất là khi thời hạn thuê vượt quá 50 năm.Không phải quỹ nào cũng thành công. Một quỹ đầu tư mạo hiểm có tiếng tại TP.HCM từng rót 5 triệu USD vào một startup logistics tại Bắc Ninh， nhưng sau hai năm phải thoái vốn vì không cạnh tranh được với các công ty vận tải nội địa giá rẻ. Bài học: đừng đem công thức công nghệ cao áp vào một tỉnh mà chi phí lao động và quỹ đất vẫn còn là lợi thế. Dù vậy， dòng tiền vẫn chảy. Một quỹ đầu tư tại Bắc Ninh mới đây còn lập quỹ riêng 200 tỷ đồng để mua lại các nhà xưởng nhỏ lẻ đang gặp khó khăn về tài chính. Họ tin rằng sau làn sóng dịch chuyển sản xuất。

Bắc Ninh sẽ là trung tâm công nghiệp phụ trợ lớn nhất miền Bắc trong 5 năm tới. Niềm tin đó có cơ sở， bởi chỉ tính riêng quý II/2024， tỷ lệ lấp đầy các khu công nghiệp trên địa bàn đã đạt 92%， cao nhất từ trước đến nay.