Hàng khôngệpdulịchtáicấutrúcchuỗicungứngSốngcòngiữabãogiávàkhanhiếphát triển bản thân， khách sạn， lữ hành， vận chuyển – tất cả đang cùng lúc đối mặt với một bài toán chưa từng có: chi phí đầu vào leo thang trong khi nguồn cung dịch vụ co hẹp. Chị Nguyễn Thị Hương， giám đốc một công ty lữ hành tại Hà Nội， kể rằng chuyến bay charter đưa khách từ Hà Nội đi Phú Quốc hồi tháng 3 có giá thuê 1，2 tỷ đồng。tăng 40% so với cùng kỳ năm ngoái. “Tôi phải chấp nhận mức giá đó vì không có lựa chọn nào khác. Chuỗi cung ứng của chúng tôi đang bị bóp nghẹt từ nhiều phía”， chị nói. Câu chuyện của chị Hương không đơn lẻ. Nhiều doanh nghiệp du lịch đang phải vật lộn để giữ chuỗi cung ứng không bị đứt gãy， từ khâu đặt phòng， vận chuyển đến cung ứng nhân lực và thực phẩm.Điều đáng nói là sự đứt gãy không chỉ đến từ một mắt xích. Khảo sát nhanh của Hiệp hội Du lịch Việt Nam với 120 doanh nghiệp cho thấy 68% gặp khó khăn trong việc tìm nhà cung cấp dịch vụ vận chuyển ổn định， 55% thiếu hụt hướng dẫn viên có kinh nghiệm， và 47% bị ép giá từ các đối tác khách sạn. Anh Trần Văn Long。phụ trách thu mua của một chuỗi resort tại Nha Trang， chia sẻ: “Trước đây chúng tôi ký hợp đồng năm với nhà cung cấp hải sản， giờ họ chỉ dám ký theo tháng vì giá biến động từng tuần. Mỗi lần điều chỉnh， chúng tôi lại phải tính toán lại gói tour， có khi lỗ” Sự bấp bênh này khiến nhiều doanh nghiệp phải thay đổi chiến lược， thay vì tối ưu chi phí， họ chuyển sang đa dạng hóa nhà cung cấp và chấp nhận giá cao hơn để đảm bảo dịch vụ.Một giải pháp đang được nhiều bên áp dụng là tự chủ một phần chuỗi cung ứng. Công ty của chị Hương đã thuê lại hai xe 45 chỗ thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào hãng vận chuyển bên ngoài. “Chi phí đầu tư ban đầu cao， nhưng bù lại tôi kiểm soát được lịch trình và chất lượng dịch vụ. Khách không còn phàn nàn vì xe đến muộn”， chị nói. Tuy nhiên， không phải doanh nghiệp nào cũng đủ nguồn lực để làm điều tương tự. Các công ty nhỏ hơn buộc phải liên kết thành nhóm để đàm phán chung với nhà cung cấp， hoặc chuyển hướng sang các điểm đến gần， ít phụ thuộc vào hàng không. Ông Đinh Ngọc Đức， chuyên gia chuỗi cung ứng du lịch。

nhận định: “Đây là cuộc thanh lọc. Doanh nghiệp nào linh hoạt cấu trúc lại chuỗi cung ứng sẽ trụ được， còn những đơn vị chỉ biết kêu ca sẽ bị đào thải”Nhìn từ góc độ vĩ mô， vấn đề không chỉ nằm ở giá cả. Nguồn nhân lực phục vụ du lịch đang thiếu hụt trầm trọng sau đại dịch. Nhiều hướng dẫn viên， đầu bếp， nhân viên buồng phòng đã rời ngành để tìm công việc ổn định hơn. Anh Long cho biết resort của anh phải trả lương cao hơn 30% để giữ chân nhân viên cũ， nhưng vẫn không tuyển đủ người cho mùa cao điểm. “Chuỗi cung ứng du lịch không chỉ là hàng hóa， mà còn là con người. Khi thiếu người， mọi thứ đổ vỡ”， anh nói. Các doanh nghiệp đang thử nghiệm mô hình đào tạo liên kết với trường nghề。hoặc thuê nhân công thời vụ từ các tỉnh lân cận， nhưng hiệu quả chưa rõ ràng.

Trong bối cảnh đó， một số doanh nghiệp lớn bắt đầu đầu tư vào công nghệ để minh bạch hóa chuỗi cung ứng. Một nền tảng đặt phòng trực tuyến tại TP.HCM đã tích hợp hệ thống dự báo nhu cầu， giúp đối tác khách sạn chủ động chuẩn bị nguồn lực. Ông Đức cho rằng đây là hướng đi đúng， nhưng cảnh báo: “Công nghệ không giải quyết được tất cả. Niềm tin giữa các mắt xích trong chuỗi mới là yếu tố sống còn. Khi nhà cung cấp không tin doanh nghiệp sẽ thanh toán đúng hạn， họ sẽ không giữ chỗ” Thực tế。nhiều hợp đồng hiện nay được ký kèm điều khoản phạt nặng nếu một bên đơn phương thay đổi， phản ánh sự thiếu ổn định trong quan hệ đối tác. Dù vậy， những doanh nghiệp chấp nhận thay đổi đang dần tìm ra lối đi riêng. Chị Hương kết luận: “Chúng tôi không còn mơ về chuỗi cung ứng hoàn hảo. Mục tiêu bây giờ là đủ linh hoạt để không bị nhấn chìm”