Ngày 15/7ốnđiềulệKhiconsốtrêngiấykhôngcònlàtấmkhiênpháplýhướng dẫn pha chế đồ uống， Cục Đăng ký kinh doanh TP.HCM công bố danh sách 127 doanh nghiệp bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp do không đủ vốn điều lệ tối thiểu. Điều đáng nói， phần lớn trong số này từng khoe vốn điều lệ lên tới hàng trăm tỷ đồng trên giấy tờ. Câu chuyện không mới， nhưng cái cách doanh nghiệp đối phó với quy định về vốn điều lệ vẫn khiến tôi chú ý.Vốn điều lệ， hiểu đơn giản， là số vốn mà các thành viên hoặc cổ đông cam kết góp và ghi vào điều lệ công ty. Nó không phải là tài sản thực có tại thời điểm đăng ký. Nhiều người nhầm tưởng con số này phản ánh sức mạnh tài chính. Thực tế， một công ty có vốn điều lệ 500 tỷ đồng vẫn có thể sập bất cứ lúc nào nếu dòng tiền cạn. Tôi từng gặp một startup công nghệ tại quận 1， vốn điều lệ ghi 200 tỷ đồng， nhưng tài khoản ngân hàng chỉ còn vài chục triệu sau sáu tháng hoạt động. Chủ doanh nghiệp thú nhận: “Ghi cho oai với đối tác。chứ góp đủ đâu mà góp”.Pháp luật hiện hành yêu cầu doanh nghiệp phải góp đủ vốn điều lệ trong thời hạn 90 ngày kể từ ngày được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Hết thời hạn mà chưa góp đủ， doanh nghiệp phải đăng ký điều chỉnh. Nhưng cơ chế kiểm tra， giám sát lại lỏng lẻo. Cơ quan thuế chỉ quan tâm đến thuế。còn cơ quan đăng ký kinh doanh hầu như chỉ xử lý trên hồ sơ. Kết quả: hàng nghìn doanh nghiệp “treo” vốn điều lệ cao ngất， trong khi thực tế hoạt động cầm chừng. Đến khi phá sản， chủ nợ mới ngã ngửa vì không thể thu hồi được khoản vốn chưa góp.

Một luật sư tại Hà Nội kể với tôi về vụ tranh chấp điển hình. Công ty A vốn điều lệ 100 tỷ đồng， hai cổ đông cam kết góp 50 tỷ mỗi người. Sau ba năm， một cổ đông chỉ góp 5 tỷ. Khi công ty thua lỗ。cổ đông kia kiện đòi phần vốn còn thiếu. Tòa tuyên buộc người này phải góp đủ 45 tỷ còn lại， nhưng tài sản cá nhân đã kịp chuyển hết cho vợ. Bản án trở thành giấy lộn. Vốn điều lệ cao không bảo vệ được ai。

ngoại trừ việc làm đẹp hồ sơ dự thầu.Nhìn từ góc độ quản trị。vốn điều lệ chỉ nên phản ánh năng lực góp vốn thực tế. Doanh nghiệp nhỏ và vừa nên chọn mức vốn điều lệ khiêm tốn， phù hợp với dòng tiền. Việc kê khống con số không giúp tăng uy tín， ngược lại còn tạo rủi ro pháp lý. Tôi cho rằng cơ quan chức năng cần siết chặt kiểm tra định kỳ， yêu cầu doanh nghiệp nộp báo cáo tình hình góp vốn. Đồng thời， công khai thông tin vốn điều lệ thực góp trên cổng thông tin quốc gia để đối tác dễ dàng tra cứu. Khi con số trên giấy không còn là tấm khiên， thị trường mới minh bạch.