Ngân hàng Nhà nước vừa có văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng kiểm soát chặt chẽ hơn dòng vốn chảy vào lĩnh vực khai thác khoáng sản. Động thái này diễn ra sau hàng loạt vụ việc khai thác trái phépếtchặthạnmứctíndụngchokhoángsảnDoanhnghiệpkhaithácđốimặtáplựcdòngtiềmực nướng giá bao nhiêu， nợ xấu gia tăng và những dự án khoáng sản đội vốn không thể hoàn thành. Thực tế， từ đầu năm đến nay。nhiều doanh nghiệp khai thác đá， cát， than trên địa bàn các tỉnh phía Bắc đã không thể tiếp cận khoản vay mới. Một giám đốc doanh nghiệp tại Quảng Ninh cho biết: “Chúng tôi có tài sản thế chấp là mỏ đá， nhưng ngân hàng từ chối giải ngân vì lo ngại rủi ro môi trường và pháp lý. Hạn mức tín dụng cho khoáng sản bị siết từng tháng， trong khi chi phí vận hành vẫn phải trả”Thống kê từ Ngân hàng Nhà nước chi nhánh một số tỉnh cho thấy dư nợ cho vay lĩnh vực khoáng sản đã giảm 12% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó， các khoản vay ngắn hạn phục vụ khai thác và chế biến sâu bị cắt giảm mạnh nhất. Điều đáng nói， hạn mức tín dụng cho khoáng sản không chỉ là câu chuyện của riêng ngân hàng. Nó tác động trực tiếp đến hàng trăm doanh nghiệp nhỏ và vừa， những đơn vị thường không có nguồn vốn tự có dồi dào. Ông Nguyễn Văn Hùng。chủ một mỏ cát ở Ninh Bình， than thở: “Trước đây， tôi vay 5 tỷ đồng để mua máy xúc và xe tải. Giờ ngân hàng chỉ cho vay 2 tỷ， thời hạn rút ngắn còn 6 tháng. Không xoay kịp， tôi buộc phải bán bớt thiết bị”Nhìn rộng ra， việc kiểm soát hạn mức tín dụng với khoáng sản là cần thiết. Bởi lẽ， nhiều dự án khoáng sản có vòng đời dài， rủi ro thị trường lớn， trong khi giá khoáng sản thế giới biến động khó lường. Chưa kể。tình trạng “mua bán mỏ” qua tay， khai thác quá công suất diễn ra phổ biến. Một cán bộ tín dụng tại Vietcombank chi nhánh Thanh Hóa chia sẻ: “Chúng tôi từng cho vay một dự án khai thác đá vôi. Hồ sơ đẹp， nhưng sau đó doanh nghiệp bị phạt vì vượt công suất， dòng tiền đứt đoạn. Từ đó， ban lãnh đạo yêu cầu thẩm định kỹ hơn， đồng thời giảm hạn mức tín dụng cho khoáng sản xuống còn 30% so với trước”Vậy doanh nghiệp khoáng sản đang xoay xở ra sao?Nhiều đơn vị chuyển sang thuê tài chính hoặc huy động vốn từ các quỹ đầu tư tư nhân với lãi suất cao hơn 3-5%/năm. Một số khác liên kết với nhau để chia sẻ hạn mức tín dụng， nhưng cách này tiềm ẩn rủi ro pháp lý. Đáng chú ý， không ít doanh nghiệp phải tạm dừng khai thác， chờ cơ hội mới. Ông Trần Đức Long， chủ tịch một công ty khoáng sản tại Lào Cai。

nhận định: “Siết hạn mức tín dụng là đúng， nhưng cần lộ trình. Nếu làm đột ngột， doanh nghiệp làm ăn chân chính cũng bị vạ lây. Chúng tôi kiến nghị ngân hàng phân loại theo mức độ tuân thủ pháp luật và hiệu quả dự án， thay vì cắt đồng loạt”Thực tế。một số ngân hàng thương mại cổ phần đã bắt đầu thí điểm cho vay xanh đối với khoáng sản， yêu cầu doanh nghiệp cam kết hoàn thổ， xử lý nước thải và không khai thác trái phép. Dù vậy， số lượng giải ngân còn khiêm tốn. Các chuyên gia tài chính cho rằng， hạn mức tín dụng cho khoáng sản sẽ tiếp tục bị siết trong năm tới， đặc biệt với các mỏ nhỏ， manh mún. Doanh nghiệp muốn tiếp cận vốn buộc phải minh bạch sổ sách， chứng minh trữ lượng và tuân thủ nghiêm quy định môi trường. Cuộc chơi đang thay đổi， và người yếu thế nhất lại là những đơn vị thiếu vốn， thiếu công nghệ.