rong làn sóng chuyển đổi sốếhoạchkinhdoanhAIAiđượchưởnglợinhiềunhấkhoai lang cho gia đình， các kế hoạch kinh doanh AI đang mọc lên như nấm sau mưa. Nhưng câu hỏi đặt ra là: ai thực sự được hưởng lợi từ những kế hoạch này?Không phải doanh nghiệp nào cũng thành công， và không phải nhân viên nào cũng thấy công việc của mình tốt hơn.Tôi từng chứng kiến một công ty khởi nghiệp về thương mại điện tử triển khai kế hoạch kinh doanh AI để cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng. Ban đầu， họ kỳ vọng tăng doanh thu 30%. Nhưng sau sáu tháng， doanh thu chỉ tăng 10%。trong khi chi phí vận hành tăng gấp đôi vì phải thuê chuyên gia AI. Đội ngũ marketing thì kiệt sức vì phải liên tục gán nhãn dữ liệu. Ai được hưởng?

Có lẽ là các nhà cung cấp giải pháp AI， khi họ bán được phần mềm với giá cao. Còn doanh nghiệp thì chật vật.Một góc nhìn khác: các tập đoàn lớn như VinAI hay FPT đang hưởng lợi rõ rệt từ kế hoạch kinh doanh AI. Họ có nguồn lực để thu hút nhân tài， xây dựng hạ tầng dữ liệu và thử nghiệm quy mô lớn. Trong khi đó， doanh nghiệp nhỏ và vừa thường loay hoay với ngân sách hạn hẹp. Chị Lan， chủ một chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch ở Hà Nội， chia sẻ: “Tôi muốn dùng AI để dự báo lượng hàng tồn。nhưng chi phí tư vấn lên đến vài trăm triệu. Cuối cùng tôi vẫn phải dùng Excel” Vậy ai được hưởng?Có vẻ là những đơn vị đã có nền tảng số vững chắc.Về phía người lao động， kế hoạch kinh doanh AI thường được quảng cáo là sẽ giải phóng sức lao động. Nhưng thực tế， nhiều nhân viên văn phòng phải học thêm kỹ năng mới trong thời gian ngắn， dẫn đến căng thẳng. Một khảo sát nội bộ tại một ngân hàng thương mại cổ phần cho thấy 60% giao dịch viên lo lắng bị thay thế bởi chatbot. Dù vậy， nhóm được hưởng lợi nhiều nhất có thể là các kỹ sư AI và chuyên gia phân tích dữ liệu – những người có mức lương tăng 40-50% trong hai năm qua. Còn lại。phần lớn nhân viên chỉ nhận được áp lực thay đổi quy trình.Điều đáng nói là không phải kế hoạch kinh doanh AI nào cũng mang lại lợi ích đồng đều. Các công ty tư vấn triển khai AI thì luôn có khách hàng. Các trường đại học đào tạo AI thì tuyển sinh đông. Nhưng người nông dân ứng dụng AI để dự báo thời tiết?

Họ vẫn phụ thuộc vào kinh nghiệm truyền thống. Tôi cho rằng sự phân hóa này sẽ ngày càng rõ rệt. Ai nắm dữ liệu và hạ tầng， người đó hưởng lợi. Còn lại， nhiều kế hoạch kinh doanh AI chỉ là cuộc chơi của số ít.