Giá xi măng tại Việt Nam đang chịu áp lực trái chiều. Trong khi than và thạch cao đầu vào tăng vọt từ cuối năm ngoáiịtrườngximăngViệtNamÁplựctừdưcungvàbiếnđộnggiánguyênliệphong thủy nhà ở。các nhà máy vẫn phải giữ giá bán để giành thị phần. Ông Nguyễn Văn Hùng， chủ một đại lý vật liệu xây dựng tại Hà Nội， cho biết: “Mỗi tấn xi măng PCB40 nhập về đã tăng 120.000 đồng so với quý trước， nhưng tôi chỉ dám nâng giá bán lẻ 50.000 đồng. Cạnh tranh quá， không dám tăng mạnh” Thực tế này phản ánh bức tranh chung của ngành xi măng Việt Nam: chi phí đẩy lên nhưng sức mua yếu.Tổng công suất thiết kế xi măng tại Việt Nam hiện đạt khoảng 120 triệu tấn/năm， trong khi nhu cầu nội địa chỉ loanh quanh 60-65 triệu tấn. Dư cung lớn khiến các doanh nghiệp phải xoay xở tìm đầu ra. Một số nhà máy phía Nam như Hà Tiên， Fico vẫn duy trì sản lượng nhờ đẩy mạnh xuất khẩu sang Philippines， Bangladesh. Nhưng xuất khẩu không phải cứu cánh bền vững: giá xuất khẩu trung bình giảm 8% so với cùng kỳ， trong khi chi phí vận chuyển tăng gấp đôi do cước tàu biển leo thang. Tôi có dịp ghé thăm một nhà máy tại Kiên Giang， thấy kho chứa gần như kín đặc。xe tải chờ bốc hàng xếp dài. Lãnh đạo nhà máy thừa nhận: “Chúng tôi đang chạy 70% công suất để giảm tồn kho， nhưng vẫn phải chịu lỗ vì giá than”Không chỉ dư cung， câu chuyện nguyên liệu đầu vào cũng đáng lo. Than đá nhập khẩu chiếm 60% nhiên liệu đốt cho lò nung， giá than tăng 25% từ đầu năm. Thạch cao， phụ gia， cũng khan hiếm do nguồn cung từ Lào và Thái Lan bị gián đoạn. Một số doanh nghiệp đã chuyển sang dùng than nội địa chất lượng thấp hơn。nhưng hiệu suất lò giảm rõ rệt. Kỹ sư Trần Đức Mạnh tại một nhà máy ở Ninh Bình chia sẻ: “Chúng tôi phải pha trộn than nhập với than trong nước theo tỷ lệ 7:3， tiết kiệm được chút ít nhưng tuổi thọ lò gạch chịu lửa giảm đáng kể”Về giá bán， khảo sát tại các tỉnh phía Bắc cho thấy xi măng bao PCB30 dao động 1，35-1，45 triệu đồng/tấn， PCB40 từ 1，45-1，55 triệu đồng/tấn， tùy thương hiệu. So với đầu năm， mức tăng chỉ 3-5%， thấp hơn nhiều so với mức tăng chi phí. Các chuyên gia trong ngành nhận định biên lợi nhuận gộp của nhiều nhà máy đã giảm từ 15% xuống còn 8-10%. Một số doanh nghiệp nhỏ có nguy cơ thua lỗ nếu giá than tiếp tục leo thang trong quý tới. Tôi cho rằng đây là giai đoạn thanh lọc khắc nghiệt。nhưng cũng buộc các nhà sản xuất phải tối ưu hóa năng lượng và tìm kiếm thị trường ngách.

Triển vọng ngắn hạn chưa sáng sủa. Đầu tư công chậm giải ngân。thị trường bất động sản trầm lắng khiến nhu cầu xi măng nội địa khó bứt phá. Dự báo tiêu thụ cả năm 2024 chỉ tăng 2-3% so với năm 2023. Tuy nhiên， điểm sáng đến từ các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm đang bước vào giai đoạn thi công nước rút. Nếu giải ngân được cải thiện， xi măng tại Việt Nam có thể tìm lại đà tăng trưởng từ quý IV. Còn trước mắt， các doanh nghiệp vẫn phải bám trụ bằng mọi giá， chấp nhận hy sinh lợi nhuận để giữ chân khách hàng.